Επιστήμονες, που επανεξετάζουν δεδομένα δεκαετιών από την ιστορική αποστολή Magellan της NASA, υποστηρίζουν ότι εντόπισαν κάτι πραγματικά εντυπωσιακό κάτω από την καυτή επιφάνεια της Αφροδίτης: μια τεράστια υπόγεια σήραγγα, πιθανότατα σκαλισμένη από αρχαία ηφαιστειακή δραστηριότητα.
Αν η ανακάλυψη επιβεβαιωθεί, θα έχουμε τη δεύτερη αναφορά για ένα “lava tube” στην Αφροδίτη, ενισχύοντας τις αντίστοιχες ενδείξεις που έχουν ήδη καταγραφεί στη Σελήνη και στον Άρη. Παράλληλα, το εύρημα προστίθεται σε ένα ολοένα αυξανόμενο σύνολο στοιχείων που αμφισβητούν την παραδοσιακή εικόνα της Αφροδίτης ως ενός γεωλογικά «νεκρού» πλανήτη.
Η Αφροδίτη δεν είναι τόσο ήσυχη όσο νομίζαμε
Για δεκαετίες, η Αφροδίτη θεωρούνταν ένας κόσμος όπου η ηφαιστειακή δραστηριότητα είχε σβήσει εδώ και πολύ καιρό. Ωστόσο, νέες αναλύσεις δείχνουν ότι ο πλανήτης μπορεί να κρύβει ακόμα γεωλογική ζωή κάτω από το πυκνό του περίβλημα.
Δείτε επίσης: Η δραματική διάλυση του κομήτη ATLAS καταγράφηκε από κάμερα
Ο Lorenzo Bruzzone, συν-συγγραφέας της μελέτης από το Πανεπιστήμιο του Τρέντο στην Ιταλία, εξηγεί ότι οι γνώσεις μας παραμένουν περιορισμένες, καθώς μέχρι σήμερα δεν είχαμε τη δυνατότητα να παρατηρήσουμε άμεσα διεργασίες κάτω από την επιφάνεια του «δίδυμου» πλανήτη της Γης. Η αναγνώριση μιας τέτοιας ηφαιστειακής κοιλότητας, σημειώνει, επιτρέπει στους επιστήμονες να επιβεβαιώσουν θεωρίες που για χρόνια παρέμεναν μόνο υποθέσεις.
Ραντάρ αντί για κάμερες: Πώς βλέπουμε κάτω από τα σύννεφα
Η Αφροδίτη καλύπτεται διαρκώς από παχιά σύννεφα που εμποδίζουν οποιαδήποτε άμεση οπτική παρατήρηση της επιφάνειάς της. Αυτό σημαίνει ότι οι επιστήμονες δεν μπορούν να βασιστούν σε κλασικές φωτογραφίες, αλλά σε τεχνολογίες ραντάρ.
Ακριβώς εδώ μπαίνει στο παιχνίδι η αποστολή Magellan της NASA, η οποία μεταξύ 1990 και 1992 χαρτογράφησε μεγάλο μέρος της Αφροδίτης με ένα ειδικά σχεδιασμένο σύστημα ραντάρ. Το διαστημόπλοιο έστελνε ραδιοκύματα προς την επιφάνεια και μετρούσε τον χρόνο επιστροφής τους, δημιουργώντας λεπτομερείς χάρτες.
Οι χάρτες αυτοί αποκάλυψαν μεγάλες αλυσίδες κοιλοτήτων, που σε ορισμένες περιπτώσεις εκτείνονται για δεκάδες ή ακόμα και χιλιάδες χιλιόμετρα. Αυτό υποδήλωνε την ύπαρξη υπόγειων lava tubes σε μεγάλη κλίμακα.
Δείτε επίσης: Κάθε μεγάλος γαλαξίας απομακρύνεται με μεγάλη ταχύτητα από τον Γαλαξία μας
Νέα ανακάλυψη στο Nyx Mons
Στη νέα μελέτη, η ομάδα του Bruzzone επικεντρώθηκε σε συγκεκριμένες επιφανειακές καταρρεύσεις — περιοχές όπου τμήματα βράχου υποχωρούν, δημιουργώντας ανοίγματα που θυμίζουν φεγγίτες και αποκαλύπτουν υπόγεια κενά.
Ένα τέτοιο χαρακτηριστικό εντοπίστηκε στη δυτική πλευρά του Nyx Mons, ενός από τα περίπου 1.600 μεγάλα ηφαίστεια που δεσπόζουν στην Αφροδίτη, μαζί με σχεδόν ένα εκατομμύριο μικρότερα. Το συγκεκριμένο σημείο εμφάνισε ένα μοτίβο ραντάρ που ταιριάζει εντυπωσιακά με τις γνωστές υπογραφές από lava tube roofs που έχουν καταρρεύσει.
Η ανάλυση του γύρω εδάφους δείχνει ότι ο αγωγός θα μπορούσε να εκτείνεται για αρκετές δεκάδες χιλιόμετρα υπόγεια, αν και προς το παρόν μόνο μέρος της δομής μπορεί να επιβεβαιωθεί.
Οι επόμενες αποστολές θα δώσουν τις απαντήσεις
Η πλήρης κατανόηση του μεγέθους, του σχήματος και της σταθερότητας αυτής της πιθανής υπόγειας σήραγγας θα απαιτήσει νέες παρατηρήσεις. Και αυτή η ευκαιρία φαίνεται πως πλησιάζει.
Δείτε επίσης: Perseverance – Άρης: Ακολούθησε διαδρομή σχεδιασμένη από AI
Ένας νέος στόλος αποστολών προς την Αφροδίτη αναμένεται να φέρει πιο προηγμένα όργανα ραντάρ υψηλής ανάλυσης. Μεταξύ αυτών ξεχωρίζει το Subsurface Radar Sounder (SRS), που σχεδιάζεται για την αποστολή EnVision της Ευρωπαϊκής Διαστημικής Υπηρεσίας.
Το SRS θα μπορεί να «δει» κάτω από την επιφάνεια σε βάθη εκατοντάδων μέτρων και ενδεχομένως να ανιχνεύσει σήραγγες ακόμα και χωρίς εμφανή ανοίγματα στην επιφάνεια.
Μια ανακάλυψη που ανοίγει νέο κεφάλαιο
Όπως τονίζει ο Bruzzone, το εύρημα αυτό ίσως αποτελεί μόνο την αρχή μιας μακράς και συναρπαστικής ερευνητικής πορείας. Η Αφροδίτη, ένας πλανήτης που για χρόνια θεωρούσαμε αδρανή, ίσως κρύβει πολύ πιο δυναμικές διεργασίες απ’ ό,τι φανταζόμασταν.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στις 9 Φεβρουαρίου στο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications και ήδη αναζωπυρώνει το ενδιαφέρον για τον πιο μυστηριώδη γείτονα της Γης.
