Σοβαρές ανησυχίες για την ασφάλεια ανηλίκων και τις πρακτικές monetization στο Roblox φέρνει στο προσκήνιο νέα καταγγελία που κατατέθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η καταγγελία υποβλήθηκε στην Ομοσπονδιακή Επιτροπή Εμπορίου (FTC). Οργανώσεις προστασίας παιδιών υποστηρίζουν ότι η εξαιρετικά δημοφιλής gaming πλατφόρμα εκθέτει ακόμη και παιδιά ηλικίας πέντε ετών σε επικίνδυνες αλληλεπιδράσεις με αγνώστους, ενώ παράλληλα χρησιμοποιεί μηχανισμούς που ενθαρρύνουν υπερβολική κατανάλωση χρημάτων και παρατεταμένη παραμονή στην υπηρεσία.
Η υπόθεση επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση γύρω από τον τρόπο με τον οποίο οι σύγχρονες gaming και social πλατφόρμες σχεδιάζονται ώστε να διατηρούν τους χρήστες συνεχώς ενεργούς, ειδικά όταν το κοινό τους αποτελείται κυρίως από παιδιά και εφήβους.
Καταγγελίες για “άδικες και παραπλανητικές” πρακτικές του Roblox
Οι οργανώσεις Fairplay και National Center on Sexual Exploitation ζητούν από την FTC να διερευνήσει αν το Roblox εφαρμόζει πρακτικές που εκμεταλλεύονται τις αναπτυξιακές αδυναμίες των παιδιών. Η καταγγελία επικεντρώνεται κυρίως στο οικοσύστημα του Robux, του εικονικού νομίσματος της πλατφόρμας, αλλά και στα κοινωνικά χαρακτηριστικά που ενθαρρύνουν τη συνεχή αλληλεπίδραση.
Δείτε επίσης: Η Roblox θέλει να προσελκύσει περισσότερους ενήλικες παίκτες
Σύμφωνα με τις οργανώσεις, το σύστημα αγορών θεωρείται υπερβολικά περίπλοκο για μικρές ηλικίες, καθιστώντας δύσκολη την κατανόηση του πραγματικού κόστους των ψηφιακών αντικειμένων. Οι χρήστες αγοράζουν Robux με πραγματικά χρήματα και στη συνέχεια τα χρησιμοποιούν για skins, upgrades, game passes και virtual αντικείμενα, δημιουργώντας μια “απόσταση” ανάμεσα στην αγορά και στο πραγματικό χρηματικό ποσό που ξοδεύεται.
Σε μία από τις περιπτώσεις που περιλαμβάνονται στην καταγγελία, γονέας ανέφερε ότι η δεκάχρονη κόρη του ξόδεψε περισσότερα από 7.000 δολάρια μέσα σε μόλις δύο μήνες, παρά τους περιορισμούς που είχαν ενεργοποιηθεί στον λογαριασμό της.
Η οικονομία του Roblox και οι μηχανισμοί engagement
Το Roblox έχει εξελιχθεί σε μια τεράστια ψηφιακή οικονομία, όπου εκατομμύρια χρήστες δημιουργούν παιχνίδια, αγοράζουν εικονικά αγαθά και αλληλεπιδρούν καθημερινά. Το 2025 η εταιρεία κατέγραψε έσοδα 4,9 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σημειώνοντας εντυπωσιακή αύξηση σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Ωστόσο, οι επικριτές της πλατφόρμας υποστηρίζουν ότι η επιτυχία αυτή βασίζεται εν μέρει σε τεχνικές “μεγιστοποίησης του engagement” που θυμίζουν στρατηγικές social media εφαρμογών. Daily rewards, streak systems, social comparison mechanics και διαρκείς ειδοποιήσεις θεωρούνται στοιχεία που ωθούν τα παιδιά να επιστρέφουν συνεχώς στην πλατφόρμα.
Δείτε επίσης: Η Roblox αποκαλεί την προσέγγισή της στα μοντέλα AI «ονειροπόληση σε πραγματικό χρόνο»
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν και οι μηχανισμοί τύπου loot boxes, όπου οι ανταμοιβές βασίζονται στην πιθανότητα. Οι οργανώσεις υποστηρίζουν ότι τέτοιου είδους συστήματα μοιάζουν με μορφές ψηφιακού τζόγου και μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά παιδιά που δεν έχουν αναπτύξει πλήρως μηχανισμούς αυτοελέγχου.
Οι ειδικοί σημειώνουν ότι η χρήση psychology-driven design σε gaming πλατφόρμες γίνεται ολοένα και πιο συνηθισμένη στη βιομηχανία τεχνολογίας. Ανταμοιβές, κοινωνική πίεση και προσωποποιημένα κίνητρα θεωρούνται ιδιαίτερα αποτελεσματικά εργαλεία για τη διατήρηση της προσοχής των χρηστών.
Ανησυχίες για συνομιλίες και επαφή με ενήλικες
Ένα ακόμη κρίσιμο σημείο της καταγγελίας αφορά τα chat και voice communication systems του Roblox. Παρά τα μέτρα ασφαλείας που έχει ανακοινώσει η εταιρεία, οι οργανώσεις υποστηρίζουν ότι παιδιά κάτω των 13 ετών εξακολουθούν να εκτίθενται σε ακατάλληλο περιεχόμενο και επικίνδυνες αλληλεπιδράσεις.
Ερευνητές που δημιούργησαν δοκιμαστικούς λογαριασμούς ανηλίκων ανέφεραν ότι ήρθαν αντιμέτωποι με σεξουαλικές αναφορές, προσβλητική γλώσσα και ύποπτες συνομιλίες μέσα σε ελάχιστο χρόνο από τη σύνδεσή τους σε δημοφιλή games.
Η καταγγελία κάνει επίσης αναφορά σε περιστατικά grooming και εκμετάλλευσης ανηλίκων, υποστηρίζοντας ότι τα υπάρχοντα φίλτρα ασφαλείας δεν επαρκούν για να προστατεύσουν αποτελεσματικά τα παιδιά.
Το Roblox από την πλευρά του απορρίπτει τις κατηγορίες, υποστηρίζοντας ότι διαθέτει αυστηρές πολιτικές ασφαλείας, μηχανισμούς age verification και περιορισμούς που εμποδίζουν την επικοινωνία παιδιών με ενήλικες. Η εταιρεία τονίζει επίσης ότι η πλειονότητα των παιχνιδιών παραμένει δωρεάν και πως μόνο μικρό ποσοστό των χρηστών πραγματοποιεί αγορές.
Δείτε επίσης: Ολλανδία: Έρευνα για την ασφάλεια ανηλίκων στο Roblox
Η πίεση προς τις Big Tech πλατφόρμες αυξάνεται
Η υπόθεση Roblox εντάσσεται σε ένα ευρύτερο κύμα ρυθμιστικού ελέγχου απέναντι σε πλατφόρμες που απευθύνονται σε νεαρές ηλικίες. Οι αμερικανικές αρχές εξετάζουν ολοένα και πιο αυστηρά πώς εταιρείες τεχνολογίας αξιοποιούν behavioral design τεχνικές για να αυξήσουν engagement και έσοδα.
Μετά τις δικαστικές εξελίξεις που αφορούσαν Meta και YouTube για φερόμενα εθιστικά σχεδιαστικά χαρακτηριστικά, αρκετοί αναλυτές εκτιμούν ότι gaming πλατφόρμες όπως το Roblox θα βρεθούν σύντομα στο επίκεντρο νέων ρυθμιστικών παρεμβάσεων.
Οι ειδικοί κυβερνοασφάλειας και ψηφιακής πολιτικής επισημαίνουν ότι η συζήτηση πλέον δεν αφορά μόνο τον χρόνο που περνούν τα παιδιά online, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο οι ίδιες οι πλατφόρμες σχεδιάζονται για να επηρεάζουν τη συμπεριφορά, τις αγορές και την ψυχολογία των νεότερων χρηστών.
