Δύο κενά που εντοπίστηκαν στην ανατολική πλευρά της Πυραμίδας του Μυκερίνου, της μικρότερης από τις τρεις εμβληματικές πυραμίδες της Γκίζας, φέρνουν στο φως νέα στοιχεία που θα μπορούσαν να υποδηλώνουν την ύπαρξη μιας δεύτερης, μέχρι σήμερα άγνωστης εισόδου.
Η ανακάλυψη προέρχεται από μια συνεργασία μεταξύ του Πανεπιστημίου του Καΐρου και του Τεχνικού Πανεπιστημίου του Μονάχου, στο πλαίσιο του πρωτοποριακού προγράμματος Scan Pyramids, το οποίο αξιοποιεί τεχνολογίες αιχμής για να «δει» μέσα στα μνημεία χωρίς φυσική παρέμβαση.
Η Πυραμίδα του Μυκερίνου, που χτίστηκε περίπου το 2490 π.Χ., έχει ύψος 65 μέτρα και αποτελεί την τελευταία από τις τρεις μεγάλες πυραμίδες του οροπεδίου της Γκίζας. Η κύρια είσοδός της βρίσκεται στη βόρεια πλευρά, γεγονός που καθιστά τα νέα ευρήματα στην ανατολική όψη εξαιρετικά ενδιαφέροντα.
Δείτε επίσης: Ο μεγαλύτερος ιστός αράχνης στον κόσμο φιλοξενεί 111.000 αραχνοειδή
Η ένδειξη που προκάλεσε το ενδιαφέρον των επιστημόνων
Η ερευνητική ομάδα εστίασε σε μια περιοχή της ανατολικής πλευράς με γυαλισμένες πέτρες. Οι λείες επιφάνειες θυμίζουν έντονα εκείνες που πλαισιώνουν την επίσημη είσοδο της πυραμίδας στη βόρεια πλευρά — ένα στοιχείο που πυροδότησε τις σκέψεις για πιθανή δεύτερη πρόσβαση.
Η υπόθεση αυτή δεν είναι εντελώς καινούρια. Το 2019, ο ανεξάρτητος ερευνητής Stijn van den Hoven είχε προτείνει την ύπαρξη κρυφής εισόδου πίσω από τα γυαλισμένα τεμάχια. Η σημερινή μελέτη ουσιαστικά επαληθεύει —τουλάχιστον εν μέρει— τη θεωρία του.
Οι μέθοδοι που αποκάλυψαν τα «κενά» στο μνημείο
Για να εξετάσουν την υπόθεση, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν έναν συνδυασμό από τρεις προηγμένες τεχνολογίες:
- Ηλεκτρική αντίσταση, που μετρά τη δυσκολία διέλευσης ηλεκτρικών ρευμάτων μέσα από την πέτρα.
- Ραντάρ διείσδυσης εδάφους (GPR), το οποίο χρησιμοποιεί ραδιοκύματα για να χαρτογραφήσει τι βρίσκεται κάτω από την επιφάνεια.
- Υπερηχητικές δοκιμές, που βασίζονται σε ηχητικά κύματα για την ανίχνευση κενών και διαφορικών υλικών.
Δείτε επίσης: Βρέθηκε αρχαίος τάφος στον Παναμά με χρυσό και ανθρώπινα λείψανα
Τα δεδομένα συνδυάστηκαν ψηφιακά, αποκαλύπτοντας δύο παράξενα «κενά» μέσα στο σώμα της πυραμίδας: το ένα βρίσκεται 1,4 μέτρα πίσω από την εξωτερική επιφάνεια και το δεύτερο 1,13 μέτρα πιο μέσα.
Μια νέα εποχή για την τεχνολογία στην αρχαιολογία
Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο τεύχος Οκτωβρίου του επιστημονικού περιοδικού NDT & E International και έχει ήδη προκαλέσει ενθουσιασμό στη διεθνή επιστημονική κοινότητα. Ο Peter Der Manuelian, καθηγητής Αιγυπτιολογίας στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, χαρακτήρισε την ανακάλυψη «εξαιρετικά ενδιαφέρουσα» και υπογράμμισε ότι αποδεικνύει πόσα ακόμα δεν γνωρίζουμε για τις Πυραμίδες της Γκίζας.
Ο καθηγητής σημειώνει ότι σχεδόν όλες οι είσοδοι των πυραμίδων του Παλαιού Βασιλείου βρίσκονται στη βόρεια όψη, γεγονός που καθιστά την πιθανότητα μιας ανατολικής εισόδου αρχιτεκτονικά ασυνήθιστη και ίσως συμβολικά σημαντική.
Τι σημαίνουν τα ευρήματα για το μέλλον της έρευνας
Αν αποδειχθεί ότι τα κενά αποτελούν πράγματι είσοδο, τότε η ανακάλυψη μπορεί να αλλάξει όσα γνωρίζουμε για τον τρόπο κατασκευής και τη χρήση της πυραμίδας του Μυκερίνου. Ενδέχεται να πρόκειται για δευτερεύουσα πρόσβαση για ιερείς ή εργάτες, για κρυφό ταφικό θάλαμο, ή ακόμη και για κατασκευαστικό κόλπο που διευκόλυνε τη σταθερότητα του μνημείου.
Δείτε επίσης: Το αρχαιότερο τείχος της Ευρώπης βρέθηκε στο βυθό της Βαλτικής
Η ομάδα του Scan Pyramids σχεδιάζει να συνεχίσει τη μελέτη με ακόμη πιο ακριβείς σαρώσεις.
Ένα ψηφιακό βλέμμα στο παρελθόν
Η τεχνολογία ανοίγει έναν νέο δρόμο στην αρχαιολογία του 21ου αιώνα. Με τα σημερινά εργαλεία, οι επιστήμονες μπορούν να «ξεκλειδώσουν» τα μυστικά μνημεία χωρίς να καταστρέψουν ούτε μια πέτρα.
Όπως δείχνει η περίπτωση της Πυραμίδας του Μυκερίνου, η τεχνολογία δεν αντικαθιστά τη φαντασία των αρχαιολόγων — την ενισχύει, προσφέροντας πιο καθαρή εικόνα σε ό,τι μέχρι χθες έμοιαζε αδιαπέραστο.
