Οι επιστήμονες ενδέχεται να ανέτρεψαν μια θεωρία που επικρατούσε για πάνω από 100 χρόνια σχετικά με το τι στηρίζει τη μεγαλύτερη οροσειρά της Γης, τα Ιμαλάια.
Δείτε επίσης: Έρευνα: Το λιώσιμο των παγετώνων προκαλεί πιο συχνές ηφαιστειακές εκρήξεις
Τα Ιμαλάια σχηματίστηκαν από τη σύγκρουση των ασιατικών και ινδικών ηπείρων πριν από περίπου 50 εκατομμύρια χρόνια, όταν οι τεκτονικές δυνάμεις συμπίεσαν τόσο έντονα το Θιβέτ, ώστε η περιοχή παραμορφώθηκε και η επιφάνειά της συρρικνώθηκε κατά σχεδόν 1.000 χιλιόμετρα. Η ινδική τεκτονική πλάκα τελικά υπεχώρησε κάτω από την ευρασιατική, διπλασιάζοντας το πάχος του φλοιού της Γης κάτω από τα Ιμαλάια και το Οροπέδιο του Θιβέτ προς βορρά, γεγονός που συνέβαλε στην ανύψωσή τους.
Για έναν αιώνα, η επικρατούσα θεωρία ήταν ότι αυτός ο διπλασιασμός του φλοιού από μόνος του στηρίζει το βάρος των Ιμαλαΐων και του Οροπεδίου του Θιβέτ. Έρευνα που δημοσιεύτηκε το 1924 από τον Ελβετό γεωλόγο Émile Argand απεικονίζει τον ινδικό και ασιατικό φλοιό να στοιβάζονται ο ένας πάνω στον άλλο, φτάνοντας μαζί σε βάθος 70 έως 80 χιλιομέτρων κάτω από την επιφάνεια της Γης.
Ωστόσο, η νέα μελέτη αποκαλύπτει ότι υπάρχει ένα τμήμα μανδύα παγιδευμένο ανάμεσα στον ασιατικό και τον ινδικό φλοιό. Αυτό εξηγεί γιατί τα Ιμαλάια υψώθηκαν τόσο πολύ και πώς παραμένουν ακόμα και σήμερα σε τόσο μεγάλο υψόμετρο, έγραψαν οι συγγραφείς της μελέτης, η οποία δημοσιεύτηκε στις 26 Αυγούστου στο περιοδικό *Tectonics*.
Δείτε ακόμα: Ο μεγαλύτερος μετεωρίτης του Άρη πουλήθηκε για 4,3 εκατ. δολάρια
Ο μανδύας είναι το στρώμα της Γης που βρίσκεται ακριβώς κάτω από τον φλοιό. Έχει πολύ μεγαλύτερη πυκνότητα από τον φλοιό και, συνεπώς, δεν υγροποιείται στις ίδιες θερμοκρασίες. Αντίθετα, ο φλοιός είναι τόσο ελαφρύς και πλευστός, που συμπεριφέρεται παρόμοια με ένα παγόβουνο — όσο πιο παχύς γίνεται, τόσο ψηλότερα ανυψώνεται πάνω από την επιφάνεια της Γης.
Ο Sternai και οι συνεργάτες του ανακάλυψαν την ύπαρξη αυτού του «εγκλείσματος» μανδύα προσομοιώνοντας σε υπολογιστή τη σύγκρουση ανάμεσα στις ασιατικές και ινδικές ηπείρους. Το μοντέλο έδειξε ότι, καθώς η ινδική πλάκα υποχωρούσε κάτω από την ευρασιατική και άρχιζε να υγροποιείται, κομμάτια της ανυψώνονταν και δεν προσκολλούνταν στον πυθμένα του ασιατικού φλοιού, αλλά στη βάση της λιθόσφαιρας — το άκαμπτο εξωτερικό στρώμα του πλανήτη, το οποίο αποτελείται από τον φλοιό και το ανώτερο τμήμα του μανδύα.
Η μελέτη παρουσιάζει ισχυρά στοιχεία που υποστηρίζουν αυτό το μοντέλο, ωστόσο η ανατροπή της θεωρίας του Arnaud που μετρά ήδη 100 χρόνια θεωρείται αμφιλεγόμενη, καθώς έχει υιοθετηθεί ευρέως. Ο Douwe van Hinsbergen, καθηγητής παγκόσμιας τεκτονικής και παλαιογεωγραφίας στο Πανεπιστήμιο της Ουτρέχτης στην Ολλανδία, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, διαφώνησε με τον χαρακτηρισμό των αποτελεσμάτων ως αμφιλεγόμενων. «Πρόκειται για ένα ωραίο νέο εύρημα και μια κομψή ερμηνεία», σχολίασε.
Δείτε επίσης: NASA: Πυρηνικός αντιδραστήρας στη Σελήνη έως το 2030
Η οροσειρά των Ιμαλαΐων είναι η υψηλότερη στον κόσμο και εκτείνεται σε πέντε χώρες της Ασίας: Νεπάλ, Ινδία, Κίνα (Θιβέτ), Μπουτάν και Πακιστάν. Το όνομά της προέρχεται από τα σανσκριτικά και σημαίνει “κατοικία του χιονιού”. Περιλαμβάνει το ψηλότερο βουνό του πλανήτη, το Έβερεστ (8.848 μέτρα), καθώς και πολλές άλλες κορυφές άνω των 8.000 μέτρων, όπως το Κανγκτσεντζούνγκα και το Λχοτσε. Τα Ιμαλάια αποτελούν φυσικό φράγμα μεταξύ του Θιβέτ και της ινδικής υποηπείρου και επηρεάζουν έντονα το κλίμα της περιοχής, εμποδίζοντας τους μουσώνες να περάσουν βόρεια. Η οροσειρά δημιουργήθηκε από τη σύγκρουση της Ινδικής και της Ευρασιατικής τεκτονικής πλάκας, μια διαδικασία που συνεχίζεται και σήμερα, κάνοντάς την γεωλογικά ενεργή.
Εκτός από τη γεωγραφική και κλιματική της σημασία, τα Ιμαλάια έχουν και τεράστια πολιτιστική και θρησκευτική αξία. Θεωρούνται ιερά από πολλές θρησκείες, κυρίως τον Ινδουισμό και τον Βουδισμό. Χιλιάδες προσκυνητές και ορειβάτες επισκέπτονται την περιοχή κάθε χρόνο, ενώ φιλοξενούν μοναδικά οικοσυστήματα και σπάνια είδη φυτών και ζώων.
