Η αυτόνομη οδήγηση περνά από τη θεωρία στην καθημερινή λειτουργία στη Γερμανία, με τη Lidl να θέτει σε εμπορική χρήση ένα ηλεκτρικό φορτηγό Επιπέδου 4 (Level 4) της Einride, το οποίο μάλιστα δεν διαθέτει καμπίνα οδηγού. Το όχημα πραγματοποιεί καθημερινά δρομολόγια σε δημόσιους δρόμους, συνδέοντας ένα κέντρο logistics με κατάστημα της αλυσίδας στο Edermünde της Έσσης.
Το εγχείρημα ξεχωρίζει όχι τόσο για την απόσταση που καλύπτει το φορτηγό, όσο για το γεγονός ότι αποτελεί μία από τις πιο προχωρημένες εφαρμογές αυτόνομης μεταφοράς εμπορευμάτων που έχουν λάβει επίσημη έγκριση στη χώρα. Η λειτουργία του έγινε δυνατή χάρη σε ειδική άδεια που χορηγήθηκε από τη γερμανική ομοσπονδιακή αρχή μεταφορών.
Ένα φορτηγό χωρίς καμπίνα και χωρίς οδηγό
Το όχημα της Einride έχει σχεδιαστεί εξαρχής με διαφορετική φιλοσοφία από εκείνη ενός συμβατικού φορτηγού. Δεν υπάρχει χώρος οδηγού, ούτε θέση για υπεύθυνο ασφαλείας μέσα στο όχημα. Η απουσία καμπίνας επιτρέπει στην εταιρεία να επικεντρωθεί αποκλειστικά στον χώρο μεταφοράς φορτίου, ενώ παράλληλα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η αυτονομία μπορεί να αλλάξει τη σχεδίαση των επαγγελματικών οχημάτων.
Δείτε επίσης: Η Tesla επιβεβαιώνει ότι το ηλεκτρικό φορτηγό Semi έρχεται στην Ευρώπη
Η συγκεκριμένη περίπτωση αφορά αυτονομία Επιπέδου 4, δηλαδή ένα σύστημα που μπορεί να αναλαμβάνει την οδήγηση χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση μέσα σε μια προκαθορισμένη περιοχή και υπό συγκεκριμένες συνθήκες λειτουργίας. Αυτό δεν σημαίνει ότι το όχημα μπορεί να κινηθεί ανεξέλεγκτα σε οποιονδήποτε δρόμο, αλλά ότι μπορεί να εκτελεί συγκεκριμένες αποστολές αυτόνομα εντός του εγκεκριμένου πεδίου.
Ο άνθρωπος παραμένει στο «παρασκήνιο»
Παρότι δεν υπάρχει οδηγός στο φορτηγό, η λειτουργία του δεν αφήνεται χωρίς ανθρώπινη επίβλεψη. Ένας απομακρυσμένος χειριστής παρακολουθεί την κατάσταση του οχήματος και μπορεί να παρέμβει σε ειδικές περιπτώσεις.
Η δυνατότητα αυτή αφορά μεταξύ άλλων τις διαδικασίες πρόσδεσης στην αποβάθρα φόρτωσης. Ο χειριστής μπορεί να μετακινήσει το φορτηγό με ταχύτητα έως 6 χλμ./ώρα, όμως αυτό δεν ισοδυναμεί με παραδοσιακή οδήγηση. Η βασική μετακίνηση στο εγκεκριμένο δρομολόγιο πραγματοποιείται από το αυτόνομο σύστημα.
Η διάκριση αυτή είναι σημαντική, καθώς δείχνει πως η αυτονομία στις μεταφορές δεν σημαίνει απαραίτητα την πλήρη εξαφάνιση του ανθρώπινου παράγοντα. Αντίθετα, ο ρόλος του μεταφέρεται από το τιμόνι σε ένα κέντρο απομακρυσμένης εποπτείας.
Ένα «μάτι» με κάμερες, ραντάρ και lidar
Για να αντιλαμβάνεται το περιβάλλον του, το φορτηγό διαθέτει ένα εκτεταμένο σύνολο αισθητήρων. Συγκεκριμένα, χρησιμοποιεί εννέα κάμερες, έξι συστήματα ραντάρ και τέσσερις αισθητήρες lidar.
Ο συνδυασμός διαφορετικών τεχνολογιών επιτρέπει στο όχημα να συλλέγει πληροφορίες από πολλαπλές πηγές. Οι κάμερες παρέχουν οπτικά δεδομένα, τα ραντάρ βοηθούν στην ανίχνευση αντικειμένων και αποστάσεων, ενώ το lidar δημιουργεί λεπτομερέστερη εικόνα του περιβάλλοντος.
Η συναρμολόγηση του φορτηγού πραγματοποιείται στην Ολλανδία από εξωτερικό συνεργάτη-κατασκευαστή, ενώ η Einride έχει ήδη αναπτύξει σημαντική εμπορική δραστηριότητα στον χώρο των ηλεκτρικών μεταφορών, έχοντας μισθώσει περίπου 200 ηλεκτρικά φορτηγά σε πελάτες όπως η Heineken και η PepsiCo.
Μικρή διαδρομή, μεγάλο τεχνολογικό βήμα
Το φορτηγό πραγματοποιεί μία βάρδια την ημέρα, πέντε ημέρες την εβδομάδα, μεταφέροντας περίπου 45 παλέτες ανάμεσα στο κέντρο διανομής και το κατάστημα της Lidl.
Η διαδρομή είναι ιδιαίτερα μικρή. Σύμφωνα με εκτίμηση του InsideEVs, βάσει οπτικού υλικού και δεδομένων του Street View, η απόσταση είναι μικρότερη από ένα μίλι, καθώς οι εγκαταστάσεις βρίσκονται πολύ κοντά μεταξύ τους.
Δείτε επίσης: Μετεωρίτης άνοιξε τρύπα στη στέγη σπιτιού στη Γερμανία
Αυτό περιορίζει προφανώς το εύρος της σημερινής εφαρμογής. Ταυτόχρονα, όμως, προσφέρει ένα ελεγχόμενο περιβάλλον στο οποίο μπορούν να δοκιμαστούν στην πράξη οι τεχνολογίες αυτόνομης οδήγησης πριν επεκταθούν σε πιο σύνθετες διαδρομές.
Η Einride έχει ήδη θέσει ως επόμενο στόχο ένα δρομολόγιο πολλαπλών στάσεων τύπου «milk run», όπου ένα αυτόνομο φορτηγό θα εξυπηρετεί διαδοχικά περισσότερα σημεία.
Η άδεια έχει μεγαλύτερη σημασία από το ένα μίλι
Το σημαντικότερο στοιχείο του εγχειρήματος δεν είναι η απόσταση, αλλά το ρυθμιστικό προηγούμενο που δημιουργεί. Η γερμανική νομοθεσία τροποποιήθηκε το 2021, ενώ ακολούθησε κανονιστικό πλαίσιο που επιτρέπει τη λειτουργία οχημάτων Επιπέδου 4 χωρίς οδηγό σε συγκεκριμένες περιοχές, μετά από έγκριση κάθε ξεχωριστής περίπτωσης.
Η Einride χαρακτηρίζει τη διαδικασία αδειοδότησης στη Γερμανία ιδιαίτερα αυστηρή. Εφόσον η εταιρεία καταφέρει να επεκτείνει το μοντέλο σε μεγαλύτερα και πιο σύνθετα δρομολόγια, η συγκεκριμένη έγκριση μπορεί να αποτελέσει σημαντικό επιχειρησιακό προηγούμενο.
Παράλληλα, η Lidl εξετάζει σταδιακά την εφαρμογή της τεχνολογίας σε πραγματικές συνθήκες. Σύμφωνα με τον επικεφαλής επιχειρησιακών logistics της Lidl στη Γερμανία, Thomas Dangelmayer, το πρόγραμμα αποτελεί ορόσημο που αξιολογείται μέσα από την καθημερινή λειτουργία.
Η Ευρώπη παραμένει κατακερματισμένη
Παρά την ύπαρξη ευρωπαϊκών κανόνων για τα συστήματα αυτοματοποιημένης οδήγησης, η πρακτική άδεια λειτουργίας παραμένει σε μεγάλο βαθμό αρμοδιότητα των κρατών-μελών. Αυτό δημιουργεί ένα σημαντικό εμπόδιο για εταιρείες που θέλουν να αναπτύξουν αυτόνομα φορτηγά σε ολόκληρη την ευρωπαϊκή αγορά.
Με άλλα λόγια, μια εταιρεία μπορεί να έχει την τεχνολογία και την απαραίτητη ευρωπαϊκή συμμόρφωση, αλλά να χρειάζεται ξεχωριστή διαδικασία για να λειτουργήσει σε διαφορετική χώρα.
Για την Einride αυτό σημαίνει ότι η επιτυχία στη Γερμανία δεν μεταφράζεται αυτόματα σε ελευθερία κινήσεων στην υπόλοιπη Ευρώπη. Κάθε νέα αγορά μπορεί να απαιτεί διαφορετικές εγκρίσεις, δοκιμές και διαδικασίες.
Δείτε επίσης: Γερμανία: Νόμος για την προστασία των ερευνητών ασφαλείας που βρίσκουν ελαττώματα
Το επόμενο βήμα για τη Lidl και την Einride
Η Einride βρίσκεται ήδη σε συζητήσεις με τη μητρική εταιρεία της Lidl για την ανάπτυξη περισσότερων αυτόνομων φορτηγών. Η εξέλιξη αυτή θα δείξει αν το συγκεκριμένο εγχείρημα μπορεί να μετατραπεί από ελεγχόμενο πιλοτικό πρόγραμμα σε ευρύτερη εμπορική εφαρμογή.
Το αυτόνομο φορτηγό της Lidl μπορεί σήμερα να διανύει λιγότερο από ένα μίλι. Ωστόσο, το πραγματικό στοίχημα βρίσκεται αλλού: στην απόδειξη ότι ένα όχημα χωρίς καμπίνα και οδηγό μπορεί να ενταχθεί με ασφάλεια στην καθημερινή εφοδιαστική αλυσίδα. Αν το μοντέλο αποδειχθεί λειτουργικό και επεκτάσιμο, η μικρή διαδρομή της Γερμανίας θα μπορούσε να αποτελέσει την αφετηρία για πολύ μεγαλύτερες αλλαγές στις εμπορευματικές μεταφορές.
